دوشنبه 18 آبان 1405 – Monday 09 November 2026

ساعت: 03:21:24

دسته بندی: دیپلماسی انرژی
هم‌زمانی ناامنی در دریای سرخ و افزایش خطرات در خلیج فارس، گزینه‌های پیش روی صادرکنندگان نفت منطقه را محدودتر می‌کند. پیامد چنین وضعیتی تنها به کاهش احتمالی عرضه نفت خام محدود نمی‌شود؛ افزایش هزینه بیمه و حمل‌ونقل، طولانی‌تر شدن مسیرها، بالا رفتن قیمت فرآورده‌های نفتی و تشدید فشارهای تورمی نیز از جمله مخاطرات آن است.
ویژگی مهم سیستم شاتل اینست که همزمان ظرفیت حمل‌ونقل را در دو سوی تنگه هرمز درگیر می‌کند. گروهی از نفتکش‌ها باید بارها از تنگه عبور کنند تا نفت را به نقاط انتقال برسانند؛ گروه دیگری نیز در بیرون از تنگه منتظر می‌مانند تا محموله را تحویل بگیرند و به بازارهای مصرف منتقل کنند.
داده‌های منتسب به ورتکسا حاکی از آنست که صادرات دریایی نفت خام ایران در هفته دوم شهریورماه، پس از ثبت میانگین روزانه حدود ۲۳۰ هزار بشکه در دو هفته نخست آن ماه، به صفر رسید و تا ۱۳ مهرماه ۱۴۰۵، برابر با پنجم اکتبر ۲۰۲۶، در همین سطح باقی ماند.
هزینه بیمه نفت‌کش‌های فعال در دریای سیاه طی ماه‌های اخیر به‌شدت افزایش یافته و از حدود ۲۰۰ هزار دلار به ۲.۵ میلیون دلار برای هر کشتی رسیده است؛ افزایشی که هزینه حمل نفت خام را بالا برده و فشار بیشتری بر زنجیره تأمین انرژی و بازار سوخت وارد می‌کند.
اگر اقدام انجام‌شده بر مبنای ملاحظات امنیتی و در چارچوب مقررات بوده است، باید امکان روشن شدن دلایل آن برای مراجع ذی‌صلاح فراهم شود. اگر هم بررسی‌ها از تصمیم‌گیری خلاف مقررات، قصور یا ورود خسارت قابل اثبات حکایت کند، مسئولیت هر شخص باید بر اساس نقش و میزان دخالت او و مطابق قانون تعیین شود.
ادعاهای مطرح‌شده درباره تحویل نفت به چهار تراستی بدهکار، قراردادهای مستقیم نفتی با پالایشگاه‌های چینی، نحوه خاتمه این قراردادها، ادعای مطالبه خسارت و تشبیه موضوع به «کرسنت دوم»، به‌کلی ساختگی بوده و با مستندات و قراردادهای موجود انطباق ندارد.
باید میان کارگروه مقابله با تحریم‌های نفتی، واسطه‌های فروش نفت و شبکه‌های مالی و بانکی وصول درآمدها تمایز قائل شد؛ زیرا یکسان‌گرفتن این سازوکارها می‌تواند به برداشت‌های نادرست درباره مسئولیت اشخاص و دولت‌های مختلف منجر شود.
جنگ ایران علاوه بر آزمودن توان نظامی و اقتصادی طرف‌های درگیر، می‌تواند نشان دهد که در جهان امروز، تحریم‌ها، فناوری و امنیت انرژی تا چه اندازه به ابزارهای تعیین‌کننده رقابت قدرت‌های بزرگ تبدیل شده‌اند.
Energy Strategy
اتاق خبر انرژی