به گزارش “راهبرد انرژی“،در ۱۲ آوریل، رئیسجمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، اعلام کرد که مسیر «تمامی کشتیهایی که تلاش میکنند وارد تنگه هرمز شوند یا از آن خارج شوند» خواهد شد. حتی پیش از اعلام این محاصره، تعداد کمی کشتی از این آبراه عبور میکردند؛ زیرا ایران هفتهها بود تهدید کرده بود که هر کشتیای را که عوارض چند میلیون دلاری نپردازد، مورد حمله قرار میدهد. نتیجهٔ نهایی اقدامات ایران و آمریکا، تعطیلی مؤثر یکی از مهمترین گذرگاههای کالایی جهان است.
➖ علاوه بر اختلال مداوم در عرضه نفت خام و گاز طبیعی مایع، بسته شدن تنگه بر سایر کالاهای مهم نیز تأثیر میگذارد. پیش از جنگ ایران، خلیج فارس حدود ۲۰٪ سوخت جت دریابرد جهان، ۱۰٪ گازوئیل دریابرد، ۲۳٪ از نیاز جهانی آمونیاک و ۳۳٪ از تولید هلیوم جهان را تأمین میکرد. نیمی از گوگرد دریابرد جهان نیز از این منطقه میآمد و همینطور ۹٪ از آلومینیوم تولیدی جهان.
➖ در عمل، فروپاشی حملونقل دریایی از تنگه هرمز دو مشکل را همزمان ایجاد میکند.
مشکل اول شوک فوری عرضه برای چندین کالای مهم جهانی است، از آمونیاک تا آلومینیوم. تولیدکنندگان در سراسر جهان در تلاشاند منابع جایگزین پیدا کنند. این رقابت، هزینهها را برای تولیدکنندگان بالا میبرد و در نتیجه، آنان این هزینهها را به مصرفکنندگان منتقل میکنند.
➖ تأثیر این رقابت یکسان نخواهد بود. کشورهای ثروتمند ممکن است با قیمتهای بسیار بالا، منابع باقیمانده را خریداری کنند. اقتصادهای متوسط با سهمیهبندی و کاهش مصرف هزینهها را جذب میکنند. اما آسیبپذیرترین جمعیتها بهسادگی از این کالاها محروم خواهند شد، نه بهعنوان یک تصمیم سیاستی، بلکه بهعنوان نتیجهٔ کمبود عرضه.
مشکل دوم این است که حتی اگر تنگه بهزودی بازگشایی شود، تنشهای زیرساختی و لجستیکی ناشی از این تعطیلی احتمالاً ماهها ادامه خواهد داشت. بخش قابل توجهی از ظرفیت پالایشی منطقه در جریان درگیری آسیب دیده یا نابود شده است و زیرساخت لازم برای فرآوری و صادرات کالاها ممکن است سالها زمان ببرد تا بازسازی شود. علاوه بر این، مدتزمان بسته ماندن تنگه و وضعیت درگیری میان آمریکا و ایران در هنگام بازگشایی آن تعیین خواهد کرد که حملونقل دریایی با چه سرعتی به حالت عادی بازمیگردد. برای نمونه، اگر بستهبودن تنگه طولانی شود و زنجیرههای تأمین جایگزین تقویت شوند، و بازگشت آرامش نیز شکننده باشد، شرکتها ممکن است نسبت به بازگشت به این مسیر محتاط بمانند.
➖ برای برخورد با هر دو مشکل، ابتدا باید اندازه واقعی این اختلال را شناخت. پانزده نمودار مورد اشاره در مقاله، تأثیرات جهانی جنگ ایران و بسته شدن تنگه هرمز بر زنجیرههای تأمین کالاهای اساسی را توضیح میدهند.
